Wat te doen bij tekenbeet – Tekenbeten alarm – “Klein beestje, groot gevaar”
Met het mooie weer trekken we er massaal op uit de natuur in. Heerlijk wandelen in het bos, spelen in het park, of gewoon lekker relaxen in de tuin. Maar pas op! Waar groen is, zijn vaak ook teken. Deze kleine spinachtige beestjes kunnen nare ziektes overbrengen, waarvan de ziekte van Lyme de bekendste is. Het is dus belangrijk om uzelf en uw dierbaren te beschermen en te weten hoe u moet handelen als u toch gebeten wordt
Wat zijn teken en waar zitten ze?
Teken zijn kleine, spinachtige parasieten, die zich voeden met bloed. Ze leven in hoog gras, struiken en bomen, en wachten daar op een gastheer, dat kan een dier zijn, maar dus ook jij! Ze komen overal in Nederland voor, dus of u nu in de Randstad woont of op het platteland, alert zijn is altijd slim. De meeste tekenbeten vinden plaats tussen maart en oktober, maar ook daarbuiten kunnen teken actief zijn. Teken worden actiever bij vochtig en warm weer.
Voorkomen is beter dan genezen: Hoe beschermt u zichzelf?
Het voorkomen van een tekenbeet is de beste manier om uzelf te beschermen tegen eventuele ziektes. Hier zijn een paar simpele tips:
Controleer uzelf en anderen grondig na elk bezoek aan de natuur: Dit is misschien wel de belangrijkste tip! Teken zijn klein en zoeken vaak warme, vochtige plekjes op uw lichaam. Denk aan de knieholtes, liezen, oksels, achter de oren, in de nek en bij de haargrens. Controleer ook uw kinderen extra goed! Doe dit direct na thuiskomst.
Blijf op de paden: Loop zoveel mogelijk op aangelegde paden en vermijd struikgewas en hoog gras.
Bedek uw huid: Draag lange mouwen en een lange broek, zeker als u de natuur ingaat. Stop uw broekspijpen in uw sokken. Dit klinkt misschien niet super hip, maar het is wel effectief!
Gebruik insecten werende middelen: Er zijn sprays met DEET die teken op afstand houden. Lees altijd goed de gebruiksaanwijzing, vooral als u het bij kinderen wilt gebruiken.
Controleer uw kleding: Voordat u naar binnen gaat, klop uw kleding uit en controleer op teken die misschien nog op uw kleding zitten.
Een teek gevonden? Raak niet in paniek en verwijder hem direct!
Ondanks alle voorzorgsmaatregelen kan het toch gebeuren, dat u een teek vindt. Geen paniek! Het is belangrijk om de teek zo snel mogelijk te verwijderen, want hoe langer de teek vastzit, hoe groter de kans op overdracht van ziekteverwekkers.
Wat heeft u nodig?
Een tekenkaart, tekentang of puntige pincet: Deze zijn verkrijgbaar bij de drogist of apotheek. Gebruik géén alcohol, olie, of andere middeltjes, want dit kan de teek irriteren, waardoor hij juist meer speeksel (en dus eventuele ziekteverwekkers) afgeeft.
Stappenplan voor het verwijderen van een teek:
- Pak de teek zo dicht als mogelijk bij de huid vast. Probeer de kop van de teek te pakken en niet het lijfje.
- Trek de teek er recht omhoog uit. Doe dit met een rustige, constante beweging. Draai of knijp niet in de teek.
- Ontsmet het wondje na verwijdering met alcohol of ander ontsmettingsmiddel
- Noteer de datum en de plek van de beet. Dit is belangrijk mochten er later klachten ontstaan.
Wat nu? Let op klachten!
Wanneer u de teek heeft verwijderd, is het belangrijk om de plek van de beet drie maanden lang goed in de gaten te houden. Heeft u geen klachten? Toch is het goed om alert te blijven.
Neem contact op met je huisarts als:
- Er binnen drie maanden een rode, ringvormige plek ontstaat rond de plek van de beet, die groter wordt (erythema migrans). Dit is het meest kenmerkende symptoom van de ziekte van Lyme.
- U grieperige klachten krijgt, zoals bijvoorbeeld koorts, spierpijn of gewrichtspijn, zonder duidelijke oorzaak.
- U andere onverklaarbare klachten krijgt die passen bij de ziekte van Lyme.
Kortom: Wees alert, geniet van de natuur!
Teken zijn onzichtbare gevaren, maar door proactief te zijn, jezelf te controleren en snel te handelen bij een beet, kun je de risico aanzienlijk verkleinen. Geniet van de buitenlucht, maar doe het veilig!
Interessante blogs
- Vakantie EHBO Tips – Zorgeloos genieten
- Eerste hulp bij kinderen – Voorkomen is beter dan genezen
- EHBO aan kinderen – De basisbeginselen
- Eerste hulp aan kinderen – Essentiele tips voor ouders
- Uit welke onderdelen bestaat een Kinder EHBO cursus
- Stabiele zijligging bij EHBO
- Processierups uitslag behandelen
Veelgestelde vragen over tekenbeten en de ziekte van Lyme
Na een tekenbeet ziet u vaak een klein rood plekje op de huid, vergelijkbaar met een muggenbult. Soms blijft het alleen bij dat kleine stipje, maar het kan ook iets opzwellen of jeuken. In sommige gevallen ziet u helemaal niets, vooral als de teek snel is verwijderd.
De ziekte van Lyme wordt meestal pas overgedragen als een teek 24 tot 72 uur op de huid zit. Daarom is het belangrijk om een teek zo snel mogelijk te verwijderen. Symptomen van Lyme kunnen binnen enkele dagen tot weken optreden, maar soms pas maanden later.
U hoeft niet altijd direct antibiotica te nemen na een tekenbeet. Wél is het belangrijk om de huid goed in de gaten te houden. Krijgt u een rode kring (erythema migrans) of griepachtige klachten binnen enkele weken na de beet? Dan moet u direct contact opnemen met uw huisarts. In dat geval wordt er meestal snel gestart met antibiotica om de ziekte van Lyme te behandelen. (Lees hier wat het RIVM aan informatie aanbiedt over de tekenbeet.)
De kans op Lyme na een tekenbeet is relatief klein, maar niet verwaarloosbaar. Gemiddeld krijgt 1 op de 20 mensen (ongeveer 2–3%) na een tekenbeet de ziekte van Lyme. Die kans neemt toe als de teek lang heeft vastgezeten of als het dier geïnfecteerd was met de bacterie Borrelia burgdorferi.
Na een paar dagen kan de plek nog licht rood of iets opgezwollen zijn. In het ideale geval verdwijnt dit vanzelf. Ziet u echter een rode kring, die langzaam groter wordt (vaak binnen 3–30 dagen), dan is dat een waarschuwingssignaal voor Lyme. Ook griepachtige klachten kunnen dan duiden op een infectie.
[courselistblock start=now end=+4months templateid=93]
